Francis Yeats Brown: «Η ευημερία της εργασίας στην Φασιστική Ιταλία»

yeats-brown

Άρθρο του Francis Yeats Brown που δημοσιεύτηκε στις 26 Οκτωβρίου του 1926 στο περιοδικό «Spectator».

Μία Ιταλίδα μάγειρας που γνωρίζω εκφράζει τις απόψεις της για την Πολιτική Οικονομία, κάτι που θα ήταν πλεονέκτημα για πολλούς από τους πολιτικούς μας. Φράσεις όπως «Η παραγωγή είναι η κεφαλή της ευημερίας» διαδίδονται εύκολα από τα χείλη της. Μπορεί να αντικρούσει έναν Κομμουνιστή τόσο άψογα όσο και να σερβίρει ένα πιάτο ριζότο. Δεν είναι κάποιο εξαιρετικό άτομο. Όλες οι τάξεις των Ιταλών είναι πολιτικά και γεωγραφικά μορφωμένες σε ορισμένα στάνταρ που θα έκαναν τους ηγέτες της εργασίας να κοκκινίζουν. Φτάνει μόνο κάποιος να μελετήσει την Corriere della Sera (που παρεπιμπτόντως είναι από τις καλύτερες εφημερίδες στην Ευρώπη) για να εκτιμήσει το πνευματικό υπόβαθρο που κατέχουν ακόμη και οι μη τέλεια μορφωμένοι Ιταλοί. Μέσα από τις έξι σελίδες της, δύο είναι αφιερωμένες σε ξένα νέα από κάθε σημείο του κόσμου. Μόνο τρεις στήλες σε μια σελίδα ασχολούνται με τοπικά ζητήματα: Οι Ιταλοί, είναι περισσότερο κοσμοπολιτικά σκεπτόμενοι από εμάς.

ah1jw5g

Ως εκ τούτου, σε έναν έξυπνο, ευρύτατα αφυπνισμένο λαό, η νέα βιομηχανική πολιτική του Φασισμού έχει δοκιμαστεί. Μπορεί μια κυβέρνηση άμεσα και συνεχώς να επεμβαίνει στις περίπλοκες μεταρρυθμίσεις της βιομηχανίας; Μπορεί να βοηθήσει τους εργάτες μιας χώρας να βελτιώσουν τις συνθήκες τους μέσω διαιτησίας και να ελέγξουν τα ζητήματα τους μέσα από ένα σύστημα συντεχνιών; Ο Σοσιαλισμός προσφέρθηκε να το κάνει, αλλά απέτυχε. Τώρα ο Φασισμός έχει δημιουργήσει μια άλλη μέθοδο και νοοτροπία πιο ιδεαλιστική, πιο πρακτική, η οποία λειτουργεί ανεξάρτητα από τα θεωρητικά λάθη του. H κυβέρνηση του σενιόρ Μουσολίνι έφερε κοντά άνδρες και αφεντικά μαζί, καθορίζοντας την νομική κατάσταση των διαφόρων εργατικών συνεταιρισμών της Ιταλίας αλλά και των εργαζομένων: Ξεκίνησε έναν πόλεμο ενάντια στη πάλη των τάξεων, που αντικαταστάθηκε από «αγώνα» (καθώς όπως λέει ο Μουσολίνι, η ζωή είναι ένας αγώνας) για αυξημένη παραγωγικότητα και ευημερία στο τόπο. Κανείς δεν πρέπει να είναι αποκλειστικά κάτω από το Φασισμό, αλλά όλοι για το κράτος: Ο σπουδαίος άνδρας πρέπει να βοηθάει τον πτωχό και ο πτωχός να αγαπάει τον σπουδαίο. Ο νέος νόμος του συνδικάτου και ο θεσμός της κοινωνικής πρόνοιας στοχεύει μέσα από τις 69 επαρχίες της Ιταλίας όπου σχεδιάστηκε να δώσει σθεναρή, ίσως αδίστακτη επίδραση σε αυτή την πολιτική. Οι Ρωμαίοι πρέπει να είναι σαν αδέρφια, και ο Οράτιος έχει τη φτέρνα του στο λαιμό του ξένου Άστουρ. Η ώρα είναι η κατάλληλη για ένα τέτοιο πείραμα. Ο Σενιόρ Μουσολίνι υπολογίζει ότι στα τελευταία πέντε χρόνια στην Ευρώπη 200.000.000 μέρες εργασίας έχουν χαθεί εξαιτίας βιομηχανικών διαφορών: για να υπολογιστεί αυτή η απώλεια στα 24000,000,000 θα ήτανε αισιόδοξο. Η διάσωση τέτοιας θλιβερής απώλειας, σύμφωνα με την Φασιστική θεωρεία και εξάσκηση, μπορεί να επιτευχθεί με την είσοδο της μάζας των ανθρώπων, σε συνεργασία με τους καπιταλιστές, μέσα σε ένα πλαίσιο του κράτους. Η Δημοκρατία έχει πεθάνει (το γράφω για την Ιταλία φυσικά) γιατί δεν δίνει στον εργάτη κανένα προνόμιο εκτός από τη ψήφο. Ο εργάτης δεν χρειάζεται την ψήφο τόσο πολύ, παρά χρειάζεται καλύτερη πληρωμή και στέγη. Ο Φασισμός στην νέα συνδικαλιστική του φάση φέρνει ενώπιον των εργατικών τάξεων μια εντελώς νέα αντίληψη των δικαιωμάτων, των εξουσιών και των δυνατοτήτων τους. Αυτά τα δικαιώματα και οι εξουσίες βασίζονται και αντλούν την κυριαρχία τους από ένα ισχυρό και ευτυχισμένο κράτος, χωρίς το οποίο δεν υπάρχει ούτε ελευθερία ούτε ευτυχία για τους εργάτες. Οι συνδικαλιστικές οργανώσεις, οι οποίες ήταν χθες ένα όργανο ταξικού πολέμου και υπερασπιστές άμεσων ιδιωτικών συμφερόντων, πρόκειται να γίνουν κάτι ανώτερο και ευγενέστερο.

8db9b57341262a3532faf470fbfa7223

Το καθήκον και οι λειτουργίες τους θα περιλαμβάνουν την εκπαίδευση, την ασφάλιση, την τεχνική διδασκαλία και (μέσω των συμμαχικών κέντρων ευημερίας του Dopolavoro) αναψυχή με κάθε έννοια της λέξης. Αυτές οι νέες ομοσπονδίες εργασίας και κεφαλαίου θα γίνουν μια πολιτική δύναμη στην Ιταλία και θα δώσουν στους εργάτες μια αμεσότερη και ισχυρότερη επιρροή στην κυβέρνηση από ό,τι ήταν ποτέ δυνατόν. Μέχρι στιγμής ο Μουσολίνι ήταν ο Οράτιος – «ακόμα το όνομά του συγκλονίζει». Κάθε χωριό έχει γραμμένη τη φράση «Il Duce Salvo» κάπου στα τείχη του προς ευγνωμοσύνη για την πρόσφατη απόδραση του,  ακόμα και στη Ρώμη παρατήρησα πλήθη μαζεμένα σε βιτρίνες μαγαζιών να παρακολουθούν τη φωτογραφία του Οράτιου με την εξάρτηση του.

Όμως ο Φασισμός έχει εισέλθει σε μια νέα και αποφασιστική φάση της ιστορίας του: Με μισό εκατομμύριο Ιταλούς που ενδιαφέρονται οικονομικά για τη διατήρησή του, το εμπόριο να βελτιώνεται, η λίρα αυξάνεται σε αξία και η προσωπική δημοτικότητα του Il Duce, ο Φασισμός δεν μπορεί να φοβάται στο άμεσο μέλλον. Πρέπει τώρα να δικαιώσει την πίστη του με εποικοδομητικά συστήματα κοινωνικής μεταρρύθμισης. 

Ο σκοπός μου, ωστόσο, δεν είναι να συζητήσω τον Συνταγματικό Νόμο. Αυτό έχει ήδη γίνει. Η ανησυχία μου είναι μάλλον με τις συσχετιζόμενες δραστηριότητες των κέντρων Dopolavoro, έργο κοινωνικής πρόνοιας που πιστεύω ότι προορίζεται να δώσει στον κόσμο μια δικαιότερη άποψη του φασισμού ως έννοια της αδελφοσύνης παρά ως επιτυχημένη επανάσταση με απλούς υλικούς σκοπούς. Χιλιάδες κέντρα «Dopolavoro» έχουν ήδη ξεκινήσει σε όλη την Ιταλία. Στη Γένοβα, για παράδειγμα, υπάρχουν 8.800 εγγεγραμμένοι υπάλληλοι σιδηροδρόμων, 4.400 εργαζόμενοι λιμενεργάτες και 52.000 άλλοι εργάτες.Η κάρτα συμμετοχής κοστίζει πέντε λιρέτες ετησίως (δηλ. 6δ.) Και φέρει μαζί της τα ακόλουθα προνόμια μεταξύ άλλων: το 50%. Μείωση στις τιμές των σιδηροδρόμων, 50%. μείωση εισιτηρίων για θέατρα, κινηματογραφικές αίθουσες, δωρεάν είσοδο σε μουσεία και γκαλερί τέχνης. Οκτώ χιλιάδες τετραγωνικά μέτρα γεωργικών εκτάσεων έχουν αναληφθεί από την Arquata και έχουν σπαρθεί με κόκκους, σχηματίζοντας τον πυρήνα μιας ανθηρής γεωργικής αποικίας. Από τρεις ερασιτεχνικές μπάντες, μια απ΄αυτές (των υπαλλήλων του σιδηροδρόμου) έχει ήδη επιτύχει μια τέτοια φήμη που έχει δεσμευτεί να παίξει στο Monte Carlo. Υπάρχουν τρεις δραματικές κοινωνίες των εργαζομένων στη Γένοβα. Τακτικά δρομολόγια πραγματοποιούνται κάθε βδομάδα στα βουνά. Στα τέλη Οκτωβρίου, στη Γένοβα καλωσορίζουν 3.000 εργάτες μεταλλείων από το Μιλάνο. Αργότερα, οι Γενουάτες θα επιστρέψουν στα βιομηχανικά κέντρα του Βορρά. Τέτοιες δραστηριότητες δεν φαίνεται να είναι κάτι καινούργιο για τους Άγγλους αναγνώστες, αλλά δεδομένης της νοοτροπίας των Ιταλών, προορίζονται να έχουν σπουδαία αποτελέσματα. Δεν υπάρχει καλύτερος εργαζόμενος στον κόσμο παρά ο Ιταλός: Έχω αυτήν την εξουσιοδότηση (αν χρειάζεται εξουσιοδότηση μετά από ό, τι είπε ο Ναπολέοντας) του Δρ. Λουφτ, του Γερμανο-Αμερικανού γενικού διευθυντή της μεγάλης τεχνητής μεταξωτής εταιρείας «Snia Viscosa» στο Τορίνο. Πήγα σε όλη αυτή την εγκατάσταση και ενδιαφέρθηκα ιδιαίτερα για τους κοιτώνες για χίλια κορίτσια εργασίας. Με εξέπληξαν οι ανακοινώσεις που ήτανε τοιχοκολλημένες σε κάθε δωμάτιο ενάντια στο κάπνισμα: προφανώς ακόμη και τα κορίτσια τους αρέσει να καπνίζουν στο κρεβάτι, επιβάλλεται όμως πρόστιμο δέκα λιρών στους παραβάτες. Το μεσημεριανό γεύμα των εργαζομένων στην Snia Viscosa θα προκαλούσε έκπληξη στους εργαζόμενους του Μάντσεστερ: σούπα, μοσχάρι με δύο νόστιμα λαχανικά, σαλάτα, καφέ ψωμί και ένα ποτήρι  κρασιού – κόκκινου ή λευκού – όλα αυτά για έξι πένες. Ο μαύρος καφές και τα σταφύλια κοστίζουν άλλες δύο πένες. Τι ζωή, ακόμα κι αν κάποιος εργάζεται οκτώ ώρες την ημέρα για μισή κορώνα! 

Οι μισθοί ενός άνδρα, στο Τορίνο, είναι περίπου 7s. μια μέρα. Τα έξοδα του φαγητού του 1s, Και τη στέγαση αν είναι παντρεμένος άνδρας, ίσως 6s. Επιτρέπεται και στην οικογένειά του να βάλει 15s την εβδομάδα στην κοινωνία χαλάρωσης «Dopolavoro» και αρκεί να έχουν αρκετά για μια λογική αναψυχή. Στα εργοστάσια της Fiat, όπου είχα το προνόμιο να ξοδέψω μια πολύ ενδιαφέρουσα μέρα, οι εργάτες έχουν τις ακόλουθες παροχές χωρίς κόστος: α) γυμναστήριο, β) λέσχη βαρκών με τριάντα βάρκες και δέκα skiffs, γ) ένα κλαμπ ποδηλασίας, δ) ένα ποδοσφαιρικό σύλλογο, ε) ένα αλπικό σωματείο, στ) ένα κλαμπ μπόουλινγκ, επίσης βιβλιοθήκη δεκαπέντε χιλιάδων τόμων, αναγνωστήρια, κέντρα ανάπαυσης, σύλλογος δράματος, σύλλογος μουσικής, ένας οικονομικός και ασφαλιστικός σύλλογος και ελεύθερος κινηματογράφος. 

Ήταν ενδιαφέρον όταν ακούσαμε ότι ο Ιταλός αγρότης είναι ένας εξαιρετικός βιομήχανος. Ο κ. Ford πιθανότατα το γνωρίζει αυτό, αλλά ήταν για μένα είδηση. Το εργοστάσιο της Fiat υποτίθεται ότι περιέχει έναν ορισμένο αριθμό Κομμουνιστών: Ποιο είναι το ποσοστό μεταξύ των δεκαοχτώ χιλιάδων εργατών που απασχολούνται στο Τορίνο; Δεν γνωρίζω, αλλά τείνω να πιστεύω ότι η σχέση μεταξύ παραγωγής και ευημερίας έχει γίνει κατανοητή από όλες τις τάξεις της Ιταλίας. Οι εργαζόμενοι της Fiat δεν είναι φασίστες στο σύνολό τους και οι δικές τους οργανώσεις πρόνοιας είναι τέτοιες που δεν χρειάζονται καμία βοήθεια από την κυβέρνηση. Ωστόσο, εκατοντάδες εγγράφονται στο «Dopolavoro». Αυτή η αδοκίμαστη καινοτομία, αυτό το μεγάλης κλίμακας, συστηματοποιημένο σχέδιο κυβερνητικής «ανύψωσης» έχει πιάσει τη φαντασία του κοινού. Όλοι οι επικεφαλής του Dopolavoro, «από τον Commendatore Omni (ο οποίος χρησιμοποίησε για να κατασκευάσει το φρένο του Westinghouse στην Ιταλία και τώρα έχει δώσει τη ζωή του στην κοινωνική μεταρρύθμιση), ως τους επαρχιακούς βοηθούς του, δίνουν απλόχερα τις υπηρεσίες τους. Τα έργα του Robert Owen δέχονται προσεκτική μελέτη.

3297c1a955042e67967ffe0369dd9f2b

Παντού υπάρχει ένας ιερός ενθουσιασμός για την υπηρεσία. Μπορεί όμως η Φασιστική κυβέρνηση να μπορέσει να τιθασεύσει αυτές τις ενέργειες που έχει απελευθερώσει; Ως απάντηση, δεν μπορώ να κάνω κάτι καλύτερο από το να αναφέρω τον κύριο εμπνευστή των μεταρρυθμίσεων. Ο κ. Mussolini λέει: «Είχα μια τεράστια εμπειρία σε αυτά τα θέματα, μια εμπειρία που ήταν πολύτιμη και που μου επέτρεψε να μάθω την ψυχολογία του πλήθους και να αποκτήσω μια οπτική και απτική ευαισθησία, για να μιλήσω, για τις ανάγκες και τις προσδοκίες τους. Ένα από τα πιο αλλόκοτα πράγματα στη σοσιαλιστική λογοτεχνία είναι η ιδέα ότι η ευτυχία της ανθρωπότητας εξαρτάται αποκλειστικά από την ικανοποίηση των υλικών αναγκών της. Η συνεργασία των τάξεων είναι το κεντρικό σημείο του φασιστικού συνδικαλισμού. Τα δώρα εργασίας έχουν άμεσο και αντικειμενικό ενδιαφέρον για τη διατήρηση ενός υψηλού επιπέδου ζωής. Θα οργανώσουμε τις δυνάμεις της βιομηχανίας και της γεωργίας, της χρηματοδότησης και της κύριας προσπάθειας. Θα είναι δύσκολο έργο, αλλά έχουμε την απαραίτητη εμπειρία και δύναμη για να το κάνουμε και θα επιτύχει, επειδή οι εργαζόμενοι εκπαιδεύονται και θα τους εκπαιδεύσουμε περαιτέρω. Δεν θα γίνει σε μια μέρα, αλλά αυτή είναι η αρχή ».

Είναι μια σπουδαία αρχή, αν διαβάσω την τρέχουσα ιδιοσυγκρασία της Ιταλίας, το άνοιγμα νέων ορίζοντων υπηρεσίας στον άνθρωπο και μια ευτυχισμένη κοινωνική ζωή, η οποία, δεδομένου ενός μορφωμένου λαού και προσαρμοσμένου σε άλλες συνθήκες και κλίματα, μπορεί να διαπεράσει τον κόσμο. Ο Φασισμός μου φαίνεται, μάλιστα, ένα νέο είδος σοσιαλισμού, χωρίς τις σαχλαμάρες.

F. YEATS-BROWN

Πηγή

a1851c37379b975665fb741a171dbbe9

Μετάφραση:

Π.Κ.