Ο Τύπος και το Εθνικό Κράτος

Το βρώμικο παιχνίδι των δημοσιογράφων λίγο-πολύ όλοι το έχουμε αντιληφθεί στην εποχή μας. Το κάθε τσόκαρο και ο κάθε εύθυμος νεαρούλης των πάνελ, αν μιλήσει κάποιος αρνητικά κατά των δημοσιογράφων ωρύονται επαναλαμβάνοντας την ατάκα «η δημοσιογραφία είναι λειτούργημα». Λειτούργημα ίσως ήταν κάποτε. Η ρουφιανιά και η συκοφαντία όμως είναι κάτι το αισχρό, το ανέντιμο, το ελεεινό και βρωμερό χαρακτηριστικό, είναι πνευματική πορνεία! Οι συκοφαντίες κατά προσωπικοτήτων με σκοπό να «δολοφονήσουν» έναν χαρακτήρα πρέπει να αντιμετωπίζονται αμείλικτα. Μήπως έχει δίκιο ο Ερντογάν που τους βάζει φυλακή; Σίγουρα είχε δίκιο όμως ο Γκαίμπελς:

1239526_225019630989522_1185010370_n

«Ο Τύπος του Βερολίνου είναι ανυπόφορος. Τώρα σέρνει την οικογενειακή μας ζωή στον βούρκο και μάλιστα χωρίς ίχνος αλήθειας. Αυτοί οι Εβραίοι είναι μόνο αυθάδεις και ψεύται, δεν έχουν επίσης σεβασμό και ευσέβεια για την κρυφή ιδιαίτερη ζωή μιας προσωπικότητος.»

« Ένας δημοσιογράφος που τυλίχτηκε στο σκάνδαλο του Σκλάρεκ επετέθη σ’ ένα φύλλο του Μπουλεβάρτ τρομερά εναντίον της της γυναίκας μου. Ένας άνδρας των ταγμάτων εφόδου παρουσιάσθη ενώπιόν του και τον χτυπούσε τόσο με το ιππευτικό μαστίγιο, ως που έπεσε ματωμένος στο πάτωμα. Έπειτα βάζει την κάρτα του πάνω στο γραφείο και αφήνει το γραφείο της συντάξεως χωρίς να εμποδισθή από κανένα από αυτά τα ερπετά. Αυτό είναι το μόνο μέσο να δώση κανείς να καταλάβουν αυτοί οι συκοφάνται. Δεν σταματούν ούτε μπροστά στην τιμή μιας απροστάτευτης γυναίκας και πρέπει να ξυλοκοπηθούν τόσο πολύ, όσο να καταλάβουν τους πρωτόγονους τουλάχιστον νόμους της ευπρεπείας.»

5e40b0067c7fc424234494215f119d52

Ο Αδόλφος Χίτλερ έγραφε στο Mein Kampf μάλιστα την αλήθεια – όπως και πολλές ακόμα αλήθειες στο βιβλίο αυτό και όχι μόνο – σχετικά με τη σύνδεση Τύπου και Κοινοβουλευτισμού:

«Το πιο δυνατό μέσο που χρησιμοποιείται για την πολιτική «διαπαιδαγώγηση» που σε αυτή την περίπτωση μπορεί να περιγραφεί πιο κατάλληλα με την λέξη προπαγάνδα, είναι ο Τύπος. Είναι ο πρώτος σε αυτή τη «διαδικασία διαφώτισης» και έτσι αποτελεί ένα είδος σχολείου για ενηλίκους. Όμως αυτή η καθοδήγηση δεν είναι στα χέρια του κράτους, αλλά στα νύχια δυνάμεων που εν μέρει είναι πολύ ταπεινές.»

«Αυτή η συμμορία διαμορφώνει πάνω από τα 2/3 της αποκαλούμενης κοινής γνώμης, από τον αφρό της οποίας αναδύεται η κοινοβουλευτική Αφροδίτη»

Υστερίες θα έπιαναν κάποιον δημοσιογράφο σχετικά με τις απόψεις των «Ναζί» οι οποίες είναι εναντίον τους. «Αυτοί είναι οι Ναζί», «Οι φασίστες φιμώνουν τους δημοσιογράφους που κάνουν λειτούργημα», «Οι χιτλερικοί είναι κατά της ελευθερίας της έκφρασης» κτλ κτλ…

Ας δούμε λίγο την άποψη του Oswald Mosley προτού πάμε παρακάτω σχετικά με κάτι εκπλήξεις που έχω:

«Ο τύπος δεν θα είναι ελεύθερος να λέει ψέμματα. Αυτό δεν είναι ελευθερία για τον λαό, αλλά τυραννία στο μυαλό και στην ψυχή του»

Φοβερός αυταρχισμός να απαγορεύεις τις συκοφαντίες και να εμποδίζεις απατεώνες να παρασύρουν την κοινή γνώμη. Μήπως δεν ισχύει ότι πολλές φορές συμβαίνει αυτό που έλεγε ο Αδόλφος Χίτλερ; «Αυτή την εξυπνάδα των Εβραίων να στρέφουν την προσοχή της κοινής γνώμης απασχολώντας την αλλού, μπορούμε ακόμα και σήμερα να την παρατηρήσουμε».

Αλλά ας αφήσουμε τους αυταρχικούς, τους φασίστες και τους Ναζί κι ας έρθουμε σε άλλα πνεύματα που είναι γενικώς αποδεκτά, κι από την κοινή γνώμη αλλά και από τους «φίλους» μας τους δημοσιογράφους:

honore_de_balzac_1_2

Το 1835 έγραφε ο Ονορέ ντε Μπαλζάκ:

«Ο υποκριτικός και χωρίς γενναιοδωρία κόσμος θα διώξει από τους κόλπους του το ταλέντο, όπως η Αθήνα έδιωξε τον Αριστείδη. Θα δούμε οι εφημερίδες, που διευθύνονται καταρχήν από έντιμους ανθρώπους, να πέφτουν αργότερα στα χέρια των μέτριων, που έχουν την υπομονή και την προστυχιά της γομολάστιχας, που τους λείπουν τα σωστά μυαλά, ή των μπακάληδων που έχουν τα λεφτά να αγοράσουν τις πένες. Τα βλέπουμε ήδη αυτά. Αλλά μέσα σε δέκα χρόνια το πρώτο κωλόπαιδο που θα βγει από το κολλέγιο θα θεωρηθεί μεγάλος άντρας, θ’ αναρριχηθεί στη στήλη μιας εφημερίδας για να χτυπήσει τους προγόνους του, θα τους τραβήξει από τα πόδια για να πάρει τη θέση τους. Ο Ναπολέων είχε πολύ δίκιο που φίμωσε τον Τύπο…»

02_oscar_wilde_02

Τον ακολουθεί το 1891 ο Όσκαρ Ουάιλντ, στο βιβλίο «Η ψυχή του ανθρώπου στον Σοσιαλισμό», ο οποίος κατακεραυνώνει την αλητεία της δημοσιογραφίας:

«Στα παλιά χρόνια οι άνθρωποι είχανε το στρεβλωτήριο. Τώρα έχουν το … Πιεστήριο. Είναι μια πρόοδος, σίγουρα. Κι όμως, είναι πολύ κακό και λάθος, κι ολέθριο για το ηθικό. Κάποιος — ο Burke ήταν; — ονόμασε τη Δημοσιογραφία «τέταρτη εξουσία». Αυτό ίσχυε στις μέρες του, χωρίς αμφιβολία. Όμως στις μέρες μας είναι η μόνη εξουσία. Κατάπιε τις άλλες τρεις. Η Κοσμική Εξουσία δε λέει τίποτα, η Πνευματική Εξουσία δεν έχει τίποτα να πει, και η Βουλή των Κοινοτήτων δεν έχει τίποτα να πει και το λέει. Ζούμε υπό την παντοκρατορία της Δημοσιογραφίας. Στην Αμερική ο Πρόεδρος διοικεί για τέσσερα χρόνια, κι η Δημοσιογραφία κυβερνάει για πάντα. Ευτυχώς, στην Αμερική, η Δημοσιογραφία τράβηξε την κυριαρχία της ως το πιο χυδαίο και βάναυσό της σημείο. Ήταν φυσικό ν’ αρχίσει να δημιουργεί ένα πνεύμα διαμαρτυρίας κι αγανάκτησης. Το κοινό διασκεδάζει, ή αηδιάζει μαζί της, ανάλογα με το ταμπεραμέντο του καθενός. Όμως δεν είναι πια η μεγάλη δύναμη που ήταν κάποτε. Δεν την παίρνουν πια στα σοβαρά. Στην Αγγλία, η Δημοσιογραφία, μ’ εξαίρεση ελάχιστες πολύ γνωστές περιπτώσεις, μη έχοντας ακόμα φθάσει σε παρόμοια σημεία βαναυσότητας, παίζει ακόμα ένα πολύ μεγάλο ρόλο, είναι πράγματι μια πολύ μεγάλη δύναμη. Η τυραννία που προσπαθεί να ασκήσει πάνω στις προσωπικές ζωές των ανθρώπων μου είναι αδιανόητη. Η αλήθεια είναι ότι το κοινό έχει μια ακόρεστη όρεξη να μαθαίνει τα πάντα, έκτος απ’ αυτά που αξίζει να μάθει. Η Δημοσιογραφία, ξέροντας το πολύ καλά αυτό, κι έχοντας τις συνήθειες και τα κόλπα γνήσιου έμπορα, του προσφέρει αυτό που της ζητά. Σε παλιότερες εποχές το κοινό κάρφωνε τα αυτιά των δημοσιογράφων στις δημόσιες αντλίες . Κι αυτό ήταν φοβερό! Στην εποχή μας οι δημοσιογράφοι καρφώνουν τα δικά τους αυτιά σε πόρτες και κλειδαρότρυπες. Αυτό πιστεύω είναι πολύ χειρότερο. Κι αυτό που χειροτερεύει περισσότερο την κατάσταση είναι ότι οι δημοσιογράφοι που προξενούν το μεγαλύτερο κακό δεν είναι Εκείνοι οι ευφυολόγοι κι ελαφρώς ανεύθυνοι που γράφουν στις γνωστές ως Κοσμικές εφημερίδες και περιοδικά. Το κακό γίνεται από τους σοβαρούς, βαθυστόχαστους, παθιασμένους δημοσιογράφους, που με κάθε επισημότητα, όπως πράγματι γίνεται στις μέρες μας, σέρνουν και ξεδιπλώνουν μπροστά στα μάτια του κοινού ένα οποιοδήποτε περιστατικό στην προσωπική ζωή ενός μεγάλου πολιτικού, ενός αρχηγού πολιτικής σκέψης δημιουργού πολιτικής δύναμης, και καλούν το κοινό να σχολιάσει το περιστατικό, να ασκήσει έλεγχο πάνω στο γεγονός, να δώσει τη γνώμη του, κι όχι μόνο να δώσει μα και να βάλει σε πράξη αυτή τη γνώμη, να τον ελέγξει σε κάθε άλλο ζήτημα, να ελέγξει το κόμμα του, να ελέγξει την πατρίδα του· μ’ άλλα λόγια, να γίνει γελοίο, προσβλητικό κι επικίνδυνο. Οι προσωπικές ζωές των ανθρώπων, οι προσωπικές ζωές των ανδρών και των γυναικών, δεν πρέπει να ξεσκεπάζονται στο κοινό. Καμμιά δουλειά δεν έχει μαζί τους το κοινό. Στη Γαλλία σ’ αυτά τα θέματα τα καταφέρνουνε καλλίτερα. Εκεί δεν επιτρέπουν τις λεπτομέρειες των διαζυγίων που δικάζονται στα δικαστήρια να δημοσιεύονται για να προσφέρουν διασκέδαση, θέμα για κριτική και συζήτηση στο κοινό. Το μόνο που επιτρέπεται να ξέρει το κοινό είναι πως το διαζύγιο βγήκε αφού υπέβαλε αίτηση ο ένας ή ο άλλος ή και οι δύο συγχρόνως σύζυγοι. Στη Γαλλία, θάθελα εδώ ν’ αναφέρω, περιορίζουν τον δημοσιογράφο, κι επιτρέπουν στον καλλιτέχνη ελευθερία σχεδόν απεριόριστη. Στον τόπο μας επιτρέπομε απόλυτη ελευθερία στο δημοσιογράφο και περιορίζομε απόλυτα τον καλλιτέχνη. Η Αγγλική κοινή γνώμη, δηλαδή, προσπαθεί να κρατήσει και να εμποδίσει και να διαστρέψει τον άνθρωπο που φτιάχνει πράγματα που είναι όμορφα, και σπρώχνει το δημοσιογράφο να γράφει για πράγματα που είναι άσχημα ή αηδή, ή ακόμη κι αποκρουστικά, κι έτσι καταφέρνομε κι έχομε τους πιο σοβαρούς δημοσιογράφους στον κόσμο και τον πιο άσεμνο Τύπο. Δεν είναι υπερβολή να μιλάει κανείς για εξαναγκασμό. Πολύ πιθανόν υπάρχουν δημοσιογράφοι που βρίσκουν πραγματική ευχαρίστηση να γράφουν για πράγματα φοβερά, ή που, όντας φτωχοί, ψάχνουν για σκάνδαλα σα βάση για κάποιο εισόδημα. Υπάρχουν όμως κι άλλοι δημοσιογράφοι, είμαι βέβαιος, άνθρωποι μορφωμένοι και καλλιεργημένοι, που πράγματι δε θέλουν να δημοσιεύουν ασχήμιες και σκάνδαλα, που ξέρουν πως αυτό είναι λάθος, και το κάνουν μόνο γιατί οι αρρωστημένες συνθήκες του επαγγέλματος τους αναγκάζουν να προσφέρουν στο κοινό αυτό που το κοινό ζητάει, και συναγωνίζονται μ’ άλλους δημοσιογράφους ποιος θα προσφέρει περισσότερα κι ικανοποιητικώτερα στη χυδαία όρεξη του κοινού. Είναι μια πολύ υποτιμητική θέση για όποιο σώμα μορφωμένων ανθρώπων, και δεν έχω την παραμικρή αμφιβολία πως οι περισσότεροι το νοιώθουν έντονα.»

1-sykoutris

Το 1935 ο Ιωάννης Συκουτρής, που τόσο συκοφαντήθηκε από τον Τύπο, είχε γράψει τα εξής:

«Υπάρχουν εποχές όπου οι διανοούμενοι παίζουν ρόλο οπισθοφυλακής. Τρέχουν πίσω από την κυρίαρχη μόδα και επηρεάζονται από αυτή. Τότε, αυτό που τους κάνει να είναι διανοούμενοι και όχι μόνο μια προέκταση πάνω στα νοήματα και τις καλλιτεχνικές εικόνες της καθημερινότητας, της βάρβαρης και αδιαμόρφωτης υλικής καθημερινότητας – πράγμα που πολλοί θεωρούν ότι είναι η σκέψη -, είναι το γεγονός ότι υψώνονται πάνω από τη μόδα για να παρατηρήσουν προς τα που πηγαίνει και για να την καταδικάσουν. Τίποτε άλλο. Στην πραγματικότητα, βρίσκονται στο περιθώριο της ζωής, γιατί, ανίκανοι καθώς είναι να την αλλάξουν ή να τη βελτιώσουν, αρνούνται και να την υπηρετήσουν. Τη ζωή τότε την κατευθύνει (στις όποιες πνευματικές αναζητήσεις τυχόν έχει) όχι ο διανοούμενος αλλά ο δημοσιογράφος, όχι ο υπεύθυνος εθνικός ηγέτης αλλά ο επιτήδειος δημαγωγός και κόλακας του πλήθους. Αυτός είναι που μπορεί να προσφέρει όχι μόνο πολιτική επιρροή αλλά και υλική κυριαρχία, αυτός είναι σήμερα ο μεσάζοντας ανάμεσα στη διανόηση και τη ζωή.»

cebbceb9ceb1cebdcf84ceafcebdceb7cf82

Ενώ ο Δημήτρης Λιαντίνης σε μια διάλεξή του στους μαθητές του στο Ηρώδειο είπε μεταξύ άλλων:

«Ποιος μας ακούει εμάς; Είμαστε είκοσι άνθρωποι και τα λέμε εδώ. Όταν βγαίνει, όμως, ο δημοσιογράφος, αυτός ο αμόρφωτος και ο ανεύθυνος, και μιλάει στο τελεβίζιο τον ακούνε δυο εκατομμύρια. Αυτοί είναι οι δάσκαλοι σήμερα! Κι αυτοί διδάσκουν, κι αυτοί διαμορφώνουν τη νέα αγωγή, διαμορφώνουν τις νέες γενεές. Πέθανε ο δάσκαλος λοιπόν.»

Σε ένα Εθνικό Κράτος, ελευθερία του Τύπου σημαίνει ότι αφήνεις τον εχθρό ελεύθερο να δράσει κατά του έργου σου. Γιατί Κράτος είναι αυτό που λέει ο Δραγούμης:

«Καθημερινή ζωή μας οι εφημερίδες και τα λόγια τους. Το πρωί σήμερα πέρασαν πεζοναύτες από το σπίτι μου μόλις ξύπνησα και κατάλαβα πως αυτό θα πει «κράτος», όχι οι εφημερίδες. Κράτος θα πει εξουσία και εξουσία θα πει νάχεις ανθρώπους στη διαταγή σου που σ’ υπακούουν σ’ ότι κι αν τους πεις. Πώς καταστρέφουν τους συγκαιρινούς ανθρώπους οι εφημερίδες!»

Στο διάολο, λοιπόν, η τέταρτη εξουσία που πλέον έχει γίνει πρώτη και βιάζει την ψυχή και το πνεύμα του λαού μας και του Έθνους μας. 

 Αλέξανδρος Καρράς